İş sağlığı ve güvenliği önlemlerinin alınması, işverenin en temel hukuki borcudur. İş kazası meydana geldiğinde, işverenin tazminat sorumluluğunun belirlenmesi için kusur oranlarının tespiti gerekir. Ancak bazı durumlarda, işveren tüm önlemleri alsa dahi kazanın önüne geçilemeyebilir. Bu noktada hukukta kaçınılmazlık ilkesi devreye girer.


İşverenin Sorumluluğunun Niteliği

Türk Borçlar Kanunu kapsamında işverenin sorumluluğu, iş sağlığı ve güvenliği önlemlerini alma borcuna aykırılıktan doğan bir kusur sorumluluğudur. İşveren, bilim ve teknolojinin ulaştığı en son seviyeye göre tüm güvenlik önlemlerini (baret, emniyet kemeri, eğitim, denetim vb.) eksiksiz almakla yükümlüdür. Sadece koruyucu ekipman vermek yetmez, bunların kullanılıp kullanılmadığını denetlemek de işverenin sorumluluğundadır.


Kaçınılmazlık İlkesi Nedir?

Kaçınılmazlık (illiyet bağının kesilmesi), kazanın meydana geldiği tarihteki bilimsel ve teknik verilere göre, alınabilecek hiçbir önlemle kazanın önlenemeyeceği durumları ifade eder. Deprem, sel gibi doğal afetler veya öngörülemeyen teknik doğa olayları kaçınılmazlık kapsamında değerlendirilebilir.


Kaçınılmazlığın Tazminat Hesaplamasına Etkisi

Eğer mahkemece atanan bilirkişi heyeti kazanın 'kaçınılmazlık' sonucu meydana geldiğine karar verirse, kusur dağılımı şu şekilde yapılır:

  • Kaçınılmazlık oranı (örneğin %60) belirlenir. Bu oran taraflara kusur olarak yüklenemez.
  • Kalan %40'lık kısım üzerinden işçi ve işverenin somut kusurları belirlenir.
  • Kaçınılmazlıktan doğan zarar miktarı, hakkaniyet gereği işçi ve işveren arasında paylaştırılır (Genellikle Yargıtay uygulamalarında kaçınılmazlık payının %60'ı işverene, %40'ı işçiye yüklenerek tazminat hesaplanır).

Hukuki Yardım Almanın Önemi

İş kazası davalarında kusur raporlarına yapılacak itirazlar davanın seyrini tamamen değiştirir. Bilirkişi raporlarının teknik denetimi ve hakkaniyet esaslarına uygun savunma yapılması için iş hukuku uzmanı avukatların desteğine başvurulmalıdır.



Sıkça Sorulan Sorular (FAQ)

İş kazasında kaçınılmazlık ilkesi nedir?

  1. Kaçınılmazlık: Tüm iş sağlığı ve güvenliği önlemlerinin alınmasına rağmen, teknoloji seviyesiyle önlenemeyecek doğa olayları veya teknik nedenlerle kazanın meydana gelmesidir.