Limited şirketlerde ortaklar arasında zamanla görüş ayrılıkları, yönetimsel kilitlenmeler veya kişisel husumetler baş gösterebilir. Bu durum şirketin ticari faaliyetlerini sürdürmesini engellediğinde, Türk Ticaret Kanunu (TTK) ortaklara şirket ortaklığından çıkma veya diğer ortakları şirketten çıkarma hakları tanımıştır.
Ortağın Şirketten Kendi İsteğiyle Çıkması
Bir ortağın limited şirketten ayrılabilmesi için TTK üç yol öngörmüştür:
- Sözleşmesel Çıkma Hakkı: Şirket esas sözleşmesinde ortaklara belirli şartların gerçekleşmesi halinde çıkma hakkı tanınmış olabilir.
- Haklı Nedenle Çıkma Davası: Ortak, şirkette kalmasının kendisinden beklenemeyeceği haklı nedenlerin varlığı halinde, mahkemeye başvurarak ortaklıktan çıkmayı talep edebilir. Şirketin sürekli zarar etmesi, kâr payı dağıtılmaması veya sistematik olarak dışlanma haklı neden kabul edilebilir.
- Genel Kurul Kararıyla Çıkma: Diğer ortakların rızasıyla hisse devri gerçekleştirilerek ortaklıktan ayrılınabilir.
Ortağın Şirketten Çıkarılması (İhracı)
Şirket de haklı nedenlerin varlığı halinde, bir ortağı ortaklıktan çıkarmak için dava açabilir. Ortağın şirkete borçlanması ve ödememesi, şirket sırlarını ifşa etmesi veya şirketle haksız rekabet yapması çıkarma davasına konu edilebilir. Çıkarma kararı için şirket genel kurulunun temsil edilen oyların çoğunluğu ile karar alması ve ardından mahkemeye başvurulması gerekir.
Ayrılma Akçesi Hakkı
Şirketten çıkan veya çıkarılan ortak, şirketteki payının gerçek değerine karşılık gelen ayrılma akçesini talep etme hakkına sahiptir. Ayrılma akçesinin hesaplanmasında şirketin aktif ve pasif varlıklarının piyasa değeri esas alınır. Şirketler hukuku uyuşmazlıkları ve ortaklık davalarında mali hakların korunması için uzman ticaret hukuku avukatlarından danışmanlık alınmalıdır.
Sıkça Sorulan Sorular (FAQ)
Limited şirket ortağı haklı sebeple şirketten çıkabilir mi?
- Ortaklıktan Çıkma: Evet, mahkemeye başvurarak haklı sebeplerin varlığı halinde limited şirket ortaklığından çıkmayı talep edebilir.